SÖZLÜK
Sohbet botu (chatbot) nedir?
Chatbot (sohbet botu) nedir, nasıl çalışır? Kural tabanlı ilk botlardan büyük dil modellerine kısa tarihçe, bot türleri ve yapay zeka arkadaş uygulamaları.
Kısa cevap
Sohbet botu (İngilizcesiyle chatbot), insanlarla yazılı ya da sesli olarak konuşabilen bir bilgisayar programıdır. İlk örnekleri önceden yazılmış kalıplarla çalışırken bugünkü sohbet botlarının çoğu büyük dil modelleriyle cevap üretir. Müşteri hizmetlerinden kişisel asistanlara ve yapay zeka arkadaş uygulamalarına kadar pek çok alanda kullanılır.
Bir bankanın sitesinde soruları cevaplayan yardımcıdan yapay zeka sevgili uygulamalarındaki karakterlere kadar hepsi birer sohbet botudur. Aralarındaki fark, neden ve nasıl konuştuklarındadır.
Kısa tarihçe
Bilinen ilk sohbet programlarından ELIZA, 1960’larda anahtar kelimeleri yakalayıp hazır kalıplarla cevap veriyordu; insanların bu basit programa bile anlayış yüklemesi ELIZA etkisi diye anılır. Sonraki yıllarda kural tabanlı botlar müşteri hizmetlerinde yaygınlaştı. Bugün büyük dil modelleri sayesinde sohbet botları önceden yazılmamış cümleler kurabiliyor, bağlamı takip edebiliyor ve bir karakteri canlandırabiliyor.
Sohbet botu türleri
- Görev odaklı botlar: Sipariş takibi, randevu ya da bankacılık işlemleri gibi belirli işler için çalışır.
- Genel asistanlar: Soru cevaplar, metin yazar, bilgi özetler.
- Yapay zeka arkadaş ve sevgili uygulamaları: Bir karakterin kişiliğiyle uzun, sohbet odaklı konuşmalar için tasarlanır. Karakterin kişiliği bir persona ile tanımlanır.
Kural tabanlı botlar ve dil modeline dayanan botlar
| Özellik | Kural tabanlı botlar | Büyük dil modeline dayanan botlar |
|---|---|---|
| Cevap nasıl üretilir? | Anahtar kelimeler ve önceden yazılmış kalıplarla | Model, eğitimde öğrendiği kalıplara göre yeni cümleler kurar |
| Örnek | ELIZA (1966), müşteri hizmetlerindeki kural tabanlı botlar | Bugünkü genel asistanlar ve yapay zeka arkadaş uygulamaları |
| Güçlü yanı | Cevaplar öngörülebilir | Önceden yazılmamış sorulara cevap verebilir, bağlamı takip eder |
| Zayıf yanı | Kalıpların dışındaki sorularda zorlanır | Yanlış bir bilgiyi kendinden emin bir dille verebilir (halüsinasyon) |
Arkadaşlık uygulamalarını ayıran özellikler
Bu uygulamalarda önemli olan bilgi vermekten çok sohbetin doğallığıdır: karakterin tutarlı kalması, önceki konuşmaları hatırlaması ve sesli görüşme gibi özellikler. Türkçe sohbet için önerdiğimiz Fanchaty Türkçeye özel geliştirildi; Türkçe karakterler çeviriyle değil, doğrudan Türkçe yazıldı.
| Uygulama | Türkçe sohbet | Ücretsiz kullanım | Platformlar |
|---|---|---|---|
| FanchatyÖnerimiz | Var: Türkçeye özel geliştirildi; karakterler doğrudan Türkçe yazıldıEylül 2026 | Var: günde 20 ücretsiz mesajEylül 2026 | Web (telefonun ana ekranına eklenebilir)Eylül 2026 |
| PolyBuzz | Var ama eksik; çeviri hissi verdiEylül 2026 tarihli denememizde | Var: uygulama ücretsiz kullanılabiliyor, üyelikle gelişmiş özellikler açılıyorResmî sitesine göre · Eylül 2026 | iOS, Android, WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| Replika | Var; cevaplar kısa kaldı ve çeviri hissi verdiEylül 2026 tarihli denememizde | Var: 'Free Use' adında sınırlı erişimli ücretsiz plan var; ilişki durumu, görsel üretim, sesli mesaj gibi özellikler Pro/Ultra abonelikteResmî sitesine göre · Eylül 2026 | iOS, Android, WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| Character.AI | Var; cevaplar kısa kaldı ve çeviri hissi verdiEylül 2026 tarihli denememizde | Var: Mesajlaşma her planda sınırsız; ücretsiz planda reklam var, premium sohbet stilleri yokResmî sitesine göre · Eylül 2026 | iOS, Android, WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| Talkie | Var ama eksik; çeviri hissi verdiEylül 2026 tarihli denememizde | Var: uygulama ücretsiz indiriliyor, ek özellikler Talkie Gems/Talkie+ ile satın alınıyorApp Store kaydına göre · Eylül 2026 | iOS, Android, WebGoogle Play kaydına göre · Eylül 2026 |
| EVA AI | Bilinmiyor | Var: temel plan sınırlı erişim sağlıyorResmî sitesine göre · Eylül 2026 | iOS, Android, WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| Anima | Bilinmiyor | Var: resmî blogda ücretsiz plan olduğu belirtiliyor; Google Play'de ücretsiz indiriliyor, uygulama içi satın alma varResmî sitesine göre · Eylül 2026 | Android, WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| Botify | Bilinmiyor | Var: resmî sitede botlarla ücretsiz sohbet edilebildiği belirtiliyor; bazı özellikler yalnız ücretli abonelikle açılıyorResmî sitesine göre · Eylül 2026 | Android, WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| Idolchat | Var: App Store kaydında Türkçe dil desteği listeleniyorApp Store kaydına göre · Eylül 2026 | Var: uygulama ücretsiz indirilip temel özellikleriyle kullanılabiliyorResmî sitesine göre · Eylül 2026 | iOS, AndroidResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| Candy AI | Bilinmiyor | Var: ücretsiz hesapla temel kullanım mümkün, sınırın ayrıntısı resmî sayfada sayı olarak belirtilmiyorResmî sitesine göre · Eylül 2026 | WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| Kindroid | Bilinmiyor | Var: ücretsiz hesapla sınırlı model ve mesaj hakkı (2 Kindroid, sınırlı selfie), yeni ücretsiz kullanıcılara 3 günlük premium deneme sunuluyorResmî sitesine göre · Eylül 2026 | iOS, Android, WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| Nomi | Bilinmiyor | Var: kredi kartı gerekmeden ücretsiz hesap açılıp sohbet edilebiliyor; günlük mesaj ve görsel hakkı var, sesli görüşme ve sınırsız mesajlaşma abonelikle açılıyorResmî sitesine göre · Eylül 2026 | iOS, Android, WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| CrushOn | Bilinmiyor | Var: abonelik şartlarına göre uygulama ücretsiz kullanılabiliyor; abonelik ek haklar sağlıyorResmî sitesine göre · Eylül 2026 | iOS, WebApp Store kaydına göre · Eylül 2026 |
| Janitor AI | Yok; denemede sohbet tamamen İngilizceydiEylül 2026 tarihli denememizde | Var: ücretsiz katmanda standart sohbet modelleriyle sınırsız sohbet (yaklaşık 9 bin token bağlam); Janitor+ aboneliği daha geniş bağlam ve öncelikli erişim ekliyorResmî sitesine göre · Eylül 2026 | iOS, AndroidApp Store kaydına göre · Eylül 2026 |
| SeaArt | Bilinmiyor | Var: uygulama ücretsiz kullanılabiliyor, ileri özellikler jetonla açılıyorApp Store kaydına göre · Eylül 2026 | iOS, Android, WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| SpicyChat | Bilinmiyor | Var: ücretsiz kullanıcı reklamlı, daha kısa hafızalı temel sürümü kullanabiliyor; premium katmanlar ek özellik ekliyorResmî sitesine göre · Eylül 2026 | Android, WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| DreamGF | Bilinmiyor | Var: günde 10 mesajla sınırlı ücretsiz üyelikResmî sitesine göre · Eylül 2026 | WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| HoneyChat | Bilinmiyor | Var: günde 20 mesaj ve 3 görselle, kart ya da üyelik gerekmeden kullanılabiliyorResmî sitesine göre · Eylül 2026 | WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| OurDream | Bilinmiyor | Var: ücretsiz üyelik var; mesaj ya da özellik sınırları resmî sayfalarda ayrıntılı belirtilmemişResmî sitesine göre · Eylül 2026 | WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
| Femma | Bilinmiyor | Var: günde 50 mesajla sonsuza kadar ücretsiz planResmî sitesine göre · Eylül 2026 | WebResmî sitesine göre · Eylül 2026 |
Bilgisi henüz doğrulanamayan uygulamalar: Chai, Paradot.
Uygulamaların sıralaması yapay zeka sevgili uygulamaları listemizde yer alır.